SocialReturn_Lobke-van-Aar

Social Return: Nog niet volwassen

Het bedrijfsleven in Nederland socialer maken. Zwakkere groepen in de samenleving kansen en perspectief bieden, door ze te laten deelnemen aan de arbeidsmarkt. Dat is de bedoeling achter Social Return. Steeds meer van onze contracten stellen eisen op dit gebied. Het idee is goed. De uitwerking laat nog vaak te wensen over. Ook bij Heijmans.

Social Return past natuurlijk in de huidige participatiesamenleving. Daarbij gaat het om een volwaardige deelname aan het arbeidsproces. De bedoeling is niet dat een Social Return-kandidaat drie maanden lang op een schep staat te leunen en na afloop van het project weer in een uitkeringssituatie terechtkomt. Deze schamele invulling wordt uitgelokt als er binnen een aanbesteding, waar alles scherp moet, geen geld voor wordt gereserveerd. Dan leidt Social Return tot ‘jobcarving’: simpele klusjes bij een Social Return-kandidaat neerleggen, zodat de vaklieden meer productie kunnen draaien. Dit is niet wat we willen en ook niet in het belang van de Social Return-kandidaat. Daarom drie suggesties om Social Return beter tot z’n recht te laten komen in de uitvoering:

Formuleren en waarderen
Het begint volgens mij bij de randvoorwaarden rond de eis die de opdrachtgevers stellen en de handhaving ervan. Als opdrachtgevers de eis om Social Return in te zetten specifieker formuleren, stelt dit opdrachtnemers in staat om (meer) middelen hiervoor te reserveren en meer energie te steken in de concretisering ervan. Dit zal leiden tot een meer gestructureerde en duurzame oplossing per project. Dat pakt voor alle partijen effectiever uit. Opdrachtnemers zullen in een concurrentie-situatie namelijk niet ‘zomaar’ extra middelen reserveren; hiervoor moet de opdrachtgever een prikkel geven.

Stelpost
Die prikkels zijn onder meer mogelijk door het opnemen van Social Return als stelpost of door Social Return een zwaardere EMVI-waardering te geven met concrete invulling en weging. Als je punten kunt scoren op dit onderdeel, ben je in ieder geval scherper op de wijze van invullen dan wanneer je het als een “moetje” afvinkt.

Als Social Return als stelpost opgenomen wordt in de begroting, zal er meer ruimte zijn voor duurzamere investeringen en inzetbaarheid door de opdrachtnemer. Stelposten als zodanig zijn niet nieuw. In dit geval zou je opdrachtnemers in het contract al spelregels kunnen meegeven over hoe ze deze post dienen aan te wenden. Hiermee staan alle inschrijvers gelijk aan de streep en haal je het speculatieve aspect eruit. Zo’n stelpost zou je kunnen aanwenden op het project zelf of in de omgeving van het project. Denk aan maatschappelijke initiatieven richting instellingen, materieel, materialen en vakmanschap op andere plaatsen ter beschikking stellen om personen die een afstand tot de arbeidsmarkt hebben ervaring te laten opdoen. Trek de mogelijkheden kortom breder en laat Social Return eventueel zelfs langer doorlopen dan het project duurt.

EMVI-criterium
Een andere mogelijkheid is om Social Return als EMVI-criterium mee te nemen. Dit instrument wordt veelvuldig in contracten ingezet op aspecten als kwaliteit, risico management, samenwerking, omgevingshinder, vormgeving, verkeersdoorstroming en duurzaamheid. Op dit moment is de te behalen EMVI-score op Social Return dusdanig laag, dat dit niet motiveert om je creatief te onderscheiden van je concurrenten.

Een specifieke uitvraag en een hogere weging bij gunning, stimuleren opdrachtnemers om hiervoor middelen vrij te maken. Daarmee helpen we mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt weer in het zadel en maken we ze duurzaam inzetbaar. Het wordt tijd dat Social Return volwassen wordt en dat alle partijen er volwassen mee omgaan en hun verantwoording nemen.

Social return is veelal niet maatgevend voor een project, maar kan het project wel een sociaal en onderscheidend gezicht geven. Als Heijmans gaan wij actief met Social Return aan de slag. Een zetje vanuit de opdrachtgever kan echter geen kwaad om de uitvoering en het belang van Social Return in de praktijk te verbeteren.

Social Return | Arbeidsmarkt

1 reactie

  1. Lau Crombach -

    in de praktijk is het vaak zo ,dat er een aantal social returnkandidaten bij een uitvoerder worden gebracht met de boodschap hier heb je 10 man afhankelijk van de grootte van het project kijk maar dat je ze aan het werk houd vervolgens vanwege onvoldoende kennis van de werkzaamheden vallen de mensen in een gat want men weet niet wat te doen dus los het probleem op door het gecoordineert te laten doen door er een begeleider bij in te zetten die in overleg met de uitvoering de mensen gericht aan het werk te zetten zodat iedereen ook een beetje voldoening kan krijgen bij de uitvoering van zijn of haar taken

plaats een reactie