Heijmans - Restpunten_635

Wat rest, is een punt maken van restpunten

Raar. Korter kan ik het niet samenvatten. Want hoe moet je het anders bestempelen dat bouwers regelmatig eindproducten opleveren waar iets aan schort?! Met wat ironie zou je andere economische takken adviseren om dat kunstje onder de knie te krijgen. Maar het feit dat geen enkele bedrijfssector die aanpak ambieert, doet vermoeden dat ze misschien toch niet zaligmakend is.

De feiten. Sommige voltooide civiele werken van Heijmans eindigen met nul restpunten. Bij hele grote infrastructurele projecten kan dat oplopen tot enkele honderden restpunten. In totaal noteren we jaarlijks circa 10.000 zaken waar het aan schort. Vrijwel altijd gaat het om kleine gebreken. Een greep: een vergeten lantaarnpaal, rondslingerende materialen, niet-verwijderde bebording, een ontbrekend onderdeel van een afwatering. Wat deze cultuur stilletjes mede in stand houdt, is de UAV die stelt dat kleine gebreken een oplevering niet in de weg mogen staan.

Is dat erg, een restpunt? Want volgens psychologen is klagen juist heilzaam. Sterker nog: sommige opdrachtgevers geeft het meer voldoening om een tekortkoming te ontdekken dan dat ze een opgeleverd product als vlekkeloos moeten bestempelen. Het zou je er bijna toe verleiden om zaken opzettelijk te vergeten, half uit te voeren of beschadigd op te leveren. Gelukkig wint het nuchter verstand. Mijn opvatting: zet alle zeilen bij om structureel nul restpunten te bereiken.

Consequenties
Dat is geen utopie. Het kan. Of preciezer geformuleerd: het moet. Want restpunten hebben onderschatte gevolgen. Ze verstoren de verstandhouding met de opdrachtgever. Je bent je afspraken immers niet nagekomen. Sowieso kan dat tot eindeloze ja-maar-nee-want-discussies leiden. Voor zowel de opdrachtgever als Heijmans is dat verspilling van tijd en geld. Veelzeggend is het ervaringsgegeven dat een bouwplaats gemiddeld pas zes tot acht weken na een oplevering wordt opgedoekt. Het afvinken van alle restpunten na oplevering vergt immers langere huisvesting en beschikbaarheid van materieel en medewerkers – die in die periode niet elders aan de slag kunnen. Een andere nadelige consequentie van restpunten is de hinder voor de eindgebruiker. Een weggebruiker wil paradise by the dashbordlight, geen nieuwe tijdelijke afzettingen of snelheidsbeperkende maatregelen.

Wat is ‘af’?
Wat restpunten uiteraard het sterkst terugdringt, is alles ‘af’ hebben bij oplevering. Maar ook het gebruikmaken van een beeldkwaliteitboek draagt daaraan bij. Zo’n boek visualiseert wat beide partijen van elkaar verwachten. Grofweg de helft van restpunten betreft immers discussies over het visuele aspect. Dit beeldkwaliteitboek damt de subjectiviteit in, die onvermijdelijk is bij esthetische beoordeling van bepaalde onderdelen.

Dat geldt bijvoorbeeld voor bermen, betonafwerking, lichtmasten, vangrails. Vóór realisatie beslist de opdrachtgever aan welke visuele kwaliteit specifieke zaken moeten voldoen. Mag er een krasje op een vangrail zitten? Mogen conusgaten van bijvoorbeeld een geluidscherm aan de bewonerszijde zichtbaar zijn? Is het aanvaardbaar dat er her en der stenen in een berm liggen? Als je de mate/gradatie van visuele kwaliteit in een serie heldere beelden vastlegt – van laagste naar hoogste kwaliteit – dan zal dat het aantal restpunten bij oplevering terugdringen en het risico van irritatiewekkende discussie verkleinen.

Zulke beeldbestekken bewijzen nu al hun nut in onderhoudscontracten met beeldbestekken. Ook Lean6sigma kent diverse projecten in de strijd tegen restpunten. Wat overal boven aan het lijstje staat, is het doorbreken van een cultuur waarin restpunten voor lief worden genomen. Als we daar werk van maken, zal Heijmans zich sterker in de markt kunnen onderscheiden. Zeker in deze economisch lastige tijd is dat een wenkend vooruitzicht. Laten we een punt van restpunten maken!

Lean6Sigma | Kwaliteit | Restpunten

2 reacties

  1. jan van gumialgen -

    tja als je maar bezuinigt op toezicht dan ontstaan er altijd restpunten. de perceptie van de klant is meestal tocht net even anders dan de perceptie van de aannemer vroeger voordat je opleverde waren de meeste restpunten al lang besproken met de uitvoerder en zijn de meeste punten al opgelost voordat je opleverde. tegenwoordig met al die D&C projecten moet de klant maar wachten tot het werk klaar is, en ja dan pas kunnen de restpunten besproken worden en opgelost worden. dat is een gemiste kans als je gedurende het proces een toezichthouder hebt die de deze gebreken in de gaten houd en dit op tijd meld bij de uitvoerder dan heb je ook (tenminste als de uitvoerder daaraan mee werkt )bijna geen restpunten meer.

  2. Christiaan Faber -

    Het wel of niet hebben/voeren van toezicht mag ook in D&B of D&C contracten geen oorzaak zijn voor restpunten! Wanneer je een nieuwe Volvo besteld ga je toch ook niet wekelijks naar Zweden om in de fabriek te controleren of de mannen hun werk goed doen? Nee dat mag je verwachten van hen! En bij levering aan u als klant loop je ook niet met opleverlijsten om de auto heen? Tja meneer die deuk in het portier herstellen we over 14 dagen en het gaspedaal plaatsen we na levering van de onderdelen. Alstublieft hier heeft u de sleutels, bedankt en tot ziens.

    Wij als aanbieders moeten hierin onze verantwoordelijkheden nemen en een product zonder restpunten nastreven. Volgens de Lean filosofie welke wij hanteren ligt hierin ook zeker een focus. Immers elk restpunt kost meer dan het in een keer goed uitvoeren zowel in geld als in vertrouwen.

    Het houden van toezicht door de opdrachtgever is het begin van het probleem. Immers als iemand jou werk controleert dan hoef je dat zelf toch niet meer te doen?

plaats een reactie