Startbaan_def

Langere startbaan voor minder geld

De opdracht: verleng onze start- en landingsbaan met 400 meter. Het budget: te weinig. Tenminste, dat dacht iedereen. Door op een innovatieve en vooral transparante manier samen te werken, is het Lelystad Airport en Heijmans toch gelukt.

Lelystad Airport is een van de 100% dochters van de Mainport Schiphol. Daar werkt Heijmans als maincontractor al jaren aan het onderhoud van drie percelen. Maar echte innovaties zijn er minder makkelijk door te voeren. De drukte op Schiphol en de eisen die dat met zich meebrengt, maken experimenten met vernieuwende oplossingen niet eenvoudig mogelijk. Ik weet dat, want ik heb 23 jaar lang op Schiphol gewerkt, onder meer binnen de afdeling technisch onderhoud.

Groei
Een jaar of 3 geleden mocht ik directeur worden op Lelystad Airport. Dat is een uitdagende baan in een spannende tijd, want we gaan hier de komende jaren vermoedelijk flink doorontwikkelen. Schiphol blijft als Mainport voorbehouden voor het zogenaamde mainport gerelateerd verkeer, dat is met name intercontinentaal vliegverkeer van grote carriers als KLM; zij behouden daar de ruimte voor groei. Kleinere maatschappijen die vooral nederlandse vakantiegangers vervoeren, kunnen voor hun groei gebruik maken van Eindhoven of Lelystad. Zo is dat afgesproken binnen de Alders Tafel. Dat betekent dat naast Eindhoven Airport nu ook Lelystad Airport gaat uitbreiden en geschikt moet worden gemaakt voor grotere vliegtuigen. Eind volgend jaar hopen wij de vergunningen daarvoor rond te hebben. Dan wordt de startbaan bijna verdubbeld; het oude deel wordt gerenoveerd, er komt een parallelle rijbaan, een vliegtuigopstelplaats voor maximaal 14 toestellen en een terminal voor 1 miljoen en later bijna 5 miljoen passagiers; we worden net zo groot als Eindhoven Airport.

De verlenging van de landingsbaan met 400 meter lijkt daarmee vergeleken een peulenschil. Maar het is voor Lelystad-begrippen een behoorlijke klus. En ook is het noodzakelijk om de maintenance, repair en overhaul bedrijven die hier zitten hier te houden, want zij zorgen voor veel werkgelegenheid in de regio. Zij doen het onderhoud van iets grotere zakenvliegtuigen en passagiersvliegtuigen tot 100 plaatsen en hebben om vliegtechnische redenen voor hun toestellen soms een langere startbaan nodig. En daarom is het nodig die 400 meter verlening nu al te realiseren. We besloten dit op te lossen door de huidige veiligheidszone achter de start- en landingsbaan, de Runway End Safety Area (RESA) te verharden. Normaal gesproken is deze zone niet meer dan een strook gras in het verlengde van de landingsbaan. Een vliegtuig dat daar terecht komt, raakt echter meestal wel beschadigd. De RESA asfalteren voorkomt dit. Door ons plan te presenteren als een eerste stap en voorinvestering die bij de latere verlenging van de start- en landingsbaan kosten bespaart, kon ik uiteindelijk toch een beperkt budget krijgen. Ik heb om die reden het eisenpakket aangepast, want Lelystad is geen luchthaven als Schiphol; we hebben minder vliegbewegingen en kleinere toestellen. De asfaltlaag kan bijvoorbeeld dunner zijn. De volgende slag was het werk bij Heijmans neer te leggen met de vraag: kijk eens naar deze situatie, gooi al je creativiteit erin en zie de opdracht als pilot, waarvan het leereffect ook invloed kan hebben op de werkwijze op Schiphol en er geen concessie aan veiligheid wordt gedaan.

Omdat Heijmans al vooraf constateerde dat het budget laag leek, hebben we er in overleg met Inkoop een Design & Construct-opdracht van gemaakt; Heijmans zou in ieder geval betaald krijgen voor het ontwerp en als het daarna nog onhaalbaar zou zijn, zouden we het niet uitvoeren. Maar uiteindelijk bleek dat het wél kon.

Eye-opener
Hoe dat mogelijk is? Heijmans kon onder andere gebruik maken van de gunstige afspraken die Lelystad Airport heeft met grondbanken en zandleveranciers in de buurt. Maar nog veel belangrijker was dat we open en eerlijk met elkaar communiceerden, kennis deelden en samen oplossingen bedachten die wél betaalbaar zijn. Vertrouwen is de rode draad in dit proces. Dat is een eye-opener geweest voor veel collega’s, ook bij Schiphol. Al is die organisatie natuurlijk een stuk groter. Feit is dat iedereen die erbij betrokken is, een eigen zekerheidsmarge inbouwt. Met het risico dat je uiteindelijk iets realiseert wat veel zwaarder of groter of dieper of dikker is dan nodig. Minder mensen mee laten beslissen en de besluitvormingslijnen korter maken, is een les die we hiervan kunnen leren.

Ik weet verder dat er collega’s van mij rondlopen die nog steeds huiverig zijn om de aannemer vertrouwen te schenken. Dat heeft te maken met eerdere ervaringen met aannemers die het moeten hebben van meerwerk. Maar ik ben ervan overtuigd dat je meer bereikt door elkaar in vertrouwen wat te gunnen. Dus je pakt gewoon de normale winst, de uren en het overwerk, maar je komt niet met verrassingen. Zo hadden we een post ‘onvoorzien’ opgenomen met de afspraak dat we die zouden delen als er wat zou overblijven. Uiteindelijk bleef daarin een behoorlijk bedrag over, waarmee we andere zinvolle dingen kunnen doen. In zo’n sfeer van vertrouwen, waarin je het achterste van je tong durft te laten zien aan elkaar, kun je heel ver komen!

Maincontracting | Klantervaring | Design & Construct

2 reacties

  1. Peter Mustert -

    Als het besef landt dat vertrouwen in elkaar meer kan opleveren dan de inspanning die het kost, is dat de mooiste vlucht die na dit project vanaf Lelystad Airport kan vertrekken.

  2. Patrick Voet -

    Bouwen aan vertrouwen is een mooie investering in een verdienmodel met alleen winnaars!

plaats een reactie